دندانپزشکیها و کلینیکهایی که خدمات مربوط به کاشت ایمپلنت را ارائه میدهند، معمولا دو دسته مراجعهکننده دارند؛ دسته اول افرادی که برای کاشت ایمپلنت مصمم هستند و دسته دیگر که نیاز به ایمپلنت دارند؛ اما هنوز در حال پرسوجو درباره عوارض ایمپلنت دندان هستند و تمایل دارند که خطرات، علائم و راههای پیشگیری را از زبان دندانپزشک بشنوند تا آسودهخاطر باشند و بدانند که خود را برای چه دورانی آماده میکنند.
اگر کاشت ایمپلنت دندان از برند معتبر انتخاب و به دست جراح ماهر کاشته و بهدرستی مراقبت شود، یکی از مطمئنترین روشهای جایگزین دندان طبیعی بهحساب میآید و میتواند بدون عارضه جدی باشد. اما از آنجایی که ممکن است هر جراحی، عوارضی گذرا داشته باشد، پس برای اطمینان بیشتر، به بررسی و شناخت همه عوارض ایمپلنت خواهیم پرداخت.
۱. عوارض اولیه و کوتاهمدت ایمپلنت دندان
اول از همه، به بررسی عوارض ایمپلنت دندان که کوتاهمدت و اولین نشانهها هستند، خواهیم پرداخت. گفتنی است که بیشتر این عوارض، در حالت خفیف و کوتاهمدت، طبیعی هستند. این عوارض شامل موارد زیر میشوند.
۱-۱. ناراحتی و درد
بر اساس منابع معتبر، معمولترین مورد از عوارض ایمپلنت، درد خفیف تا متوسط بعد از کاشت است. این درد ایمپلنت باید ۳ تا ۵ روز بعد از جراحی و کاشت ایمپلنت، کاهش پیدا کند. در این بازه زمانی میتوان با مسکنهای معمول که دندانپزشک تجویز میکند، درد را تسکین داد.
نکتهای در مورد درد اولیه مهم است، این است که اگر درد بیش از این مدت زمان طول کشید، باید به وجود عفونت یا فشار بیش از اندازه به استخوان فک، شک کرد.
۱-۲. خونریزی بعد از ایمپلنت
خونابههای خفیفی که بعد از کاشت ایمپلنت مشاهده میشود، عارضه بیخطر دیگری است که معمولا در همان روزهای اول وجود دارد و سپس قطع میشود. خونریزی ایمپلنت شدید و ادامهدار بعد از ۲۴ ساعت اول میتواند از عوارض خطرناک ایمپلنت به شمار بیاید و بهتر است در این شرایط به پزشک مراجعه کرد. گفتنی است که خونریزی غیرمعمول میتواند از معایب ایمپلنت در صورت مراقبت نادرست هم محسوب شود.
۱-۳. ورم صورت بعد از ایمپلنت
ورم بعد از ایمپلنت از عوارض بعد از ایمپلنت دندان است که البته، نشانهای طبیعی بهحساب میآید. در واقع، بدن بعد از هر جراحی، در قسمت جراحیشده التهاب ایجاد میکند تا مراحل اولیه ترمیم در قسمتهای عمیق و سطحی، انجام شود.
۱-۴. التهاب لثه بعد از ایمپلنت
گاهی منظور از این سوال کلی که «عوارض ایمپلنت دندان چیست؟» این است که آیا هر نوع التهابی را هم میتوان جز عوارض خطرناک ایمپلنت بهحساب آورد یا خیر. در پاسخ باید گفت التهابهای خفیف لثه میتواند از عوارض عادی بعد از جراحی باشد. اما درصورتیکه التهاب لثه بعد از ایمپلنت شدید باشد، میتواند از نشانههای اولیه عفونت لثه در اطراف ایمپلنت باشد.
۱-۵. سردرد بعد از ایمپلنت
جراحی و کاشت ایمپلنت در بیحسی کامل انجام میشود و بیمار هیچ دردی را در روند جراحی، حس نمیکند. اما ترس طبیعی بیمار باعث میشود تا عضلات منقبض شوند. سر هم از عضلاتی تشکیل شده است؛ این عضلات، بعد از انقباض و تحمل اضطراب جراحی، منقبض میشوند و سردرد بعد از ایمپلنت را شکل میدهند. البته این عارضه هم از عوارض خطرناک ایمپلنت بهحساب نمیآید و معمولا با مصرف مسکن، برطرف میشود.
۱-۶. بیحسی لب بعد از ایمپلنت
بعد از جراحی و کاشت ایمپلنت، ممکن است تا چند ساعت احساس بیحسی را تجربه کنید. این مورد البته از عوارض ایمپلنت دندان است اما در حالت عادی، خطرناک نیست. بیحسی لب بعد از ایمپلنت، تنها زمانی میتواند خطرناک باشد که طولانی شود؛ در این حالت، باید به پزشک مراجعه کرد.
۱-۷. کبودی بعد از ایمپلنت
از دیگر عوارض طبیعی کاشت ایمپلنت، کبودی بعد از ایمپلنت است. جای نگرانی نیست؛ کبودی بعد از ایمپلنت معمولا بعد از یک هفته تا ۱۰ روز برطرف میشود.
میانبر محتوایی: برای اینکه با سرعت بیشتری متوجه خطرناک بودن یا نبودن عوارض اولیه و کوتاهمدت ایمپلنت اشاره شده تا به این قسمت شویم، جدولی از نشانههای عادی یا خطرناک بودن هر کدام از آنها را ارائه میدهیم.
| عارضه | در حالت هشدار دهنده | در حالت عادی |
|---|---|---|
| کبودی | همراه با درد شدید و افزایشی | در بازه زمانی ۷ تا ۱۰ روز برطرف میشود. |
| التهاب لثه | شدید همراه با بوری بد یا چرک | خفیف و کوتاهمدت |
| خونریزی | شدید و ادامهدار | خفیف و محدود در بازه زمانی ۱ یک شبانهروز |
| درد | شدید، افزایشی و طولانی (بیش از ۵ روز) | خفیف تا متوسط (بازه زمانی ۳ تا ۵ روز) |
| بیحسی | طولانی و ماندگار | محدود (در ۲۴ ساعت اول باید متوقف شود.) |
| ورم | شدید، همراه با تب و دردناک | کاهش تدریجی |
۲. عوارض زودرس بعد از ایمپلنت (هفتههای اول)
عوارض کوتاهمدت و خفیف بعد از ایمپلنت را بررسی کردیم. اما بعضی از عوارض، بیش از مدت یک تا ۵ روز، ادامه دارند؛ این عوارض ایمپلنت دندان، مربوط به هفتههای اول بعد از کاشت ایمپلنت میشوند. البته راهکارهایی برای درمان و برطرف کردن آنها وجود دارد.
این عوارض هم میتوانند حالتی عادی داشته باشند و برطرف شوند و هم امکان خطرناک شدن آنها وجود دارد. در ادامه به بررسی انواع عوارض بعد از ایمپلنت دندان در هفتههای اول میپردازیم.
۲-۱. ایمپلنت و بوی بد دهان
استشمام بوی بد دهان بعد از ایمپلنت میتواند از معایب ایمپلنت ناشی از رعایت نکردن نکات بهداشتی باشد. به این معنی که بوی بد دهان، نشاندهنده تجمع پلاک و باکتری و شروع عفونت باشد.
۲-۲. گوش درد بعد از ایمپلنت
گوش درد بعد از جراحی و کاشت ایمپلنت، تنها منشأ عضلانی دارد. گاهی بهخاطر فشاری در روند جراحی بر استخوان فک وارد میشود، امکان بهوجودآمدن عوارضی مانند گوش درد بعد از ایمپلنت وجود دارد. گوش درد بعد از کاشت ایمپلنت، معمولا، بعد از مدتی برطرف میشود.
۲-۳. ایمپلنت و سرطان
پرداختن به موضوع ایمپلنت و سرطان، در حوصله این فرصت نیست. اما بااینحال، باید این نکته را در نظر داشت که در حال حاضر، هیچ منبع معتبر علمی با این ادعا که کاشت ایمپلنت میتواند سرطانزا باشد، وجود ندارد. سرطانزا بودن ایمپلنت، یک شایعه است که بههیچوجه، اساس علمی ندارد و از عوارض ایمپلنت دندان به شمار نمیآید. در مطلبی مجزا و کامل، بهصورت جامع به ارتباط سرطان و ایمپلنت پرداخته شده است.
۲-۴. ایمپلنت و مشکلات قلبی
درصورتیکه ایمپلنت از برند معتبری باشد، بهدرستی کاشته شده باشد و نکات بهداشتی رعایت شود، بهخودیخود، نمیتواند مشکلی برای قلب ایجاد کند. اما درصورتیکه شخص، سابقه بیماری قلبی داشته باشد، عفونت مزمن ایمپلنت میتواند از عوارض خطرناک ایمپلنت برای او به شمار بیاید. بهتر است برای درک بیشتر این بخش و رابطه ایمپلنت و مشکلاتی قلبی، به مطلب مربوط به همین موضوع مراجعه شود.
| عارضه | میزان خطر | نشانههای نگران کننده | توضیح |
|---|---|---|---|
| بوی بد همراه با ترشح یا تب | خطرناک | شروع عفونت ایمپلنت | نیاز به مراجعه فوری به دندانپزشک |
| ایمپلنت و سرطان | بیخطر | نگرانکننده نیست. منبع علمی برای این ادعا وجود ندارد. | نیازی به نگرانی نیست. |
| درد مزمن بعد از ایمپلنت | متوسط | درصورتیکه درد بیش از ۷ تا ۱۰ روز ادامه داشت یا شدید شد. | در حالت بیخطر، درد باید کاهش پیدا کند و برطرف شود. |
| گوش درد بعد از ایمپلنت | کم | در صورتی که درد شدید یا مداوم بود و با تب و التهاب همراه شد. | منشاء عضلانی یا فشار به فک در حین جراحی |
| التهاب لثه (ادامهدار) | متوسط | در صورتی که قرمزی بیشتر شود و با خونریزی و چرک یا بوی بد همراه باشد. | التهاب خفیف طبیعی است اما باید نسبت به ادامهدار شدن آن، توجه داشته باشیم. |
| درد بعد از ایمپلنت (ماندگار) | متوسط | دردی که بیش از ۷ تا ۱۰ روز ادامهدار باشد یا شدیدتر شود. | درد طبیعی باید حالت کاهشی داشته باشد. |
| ایمپلنت و مشکلات قلبی | به شرایط بیمار بستگی دارد. | در صورت عفونت مزمن میتواند برای بیماران قلبی، خطرناک باشد. | ایمپلنت سالم مشکلی ایجاد نمیکند. |
۳. عوارض بلندمدت و خطرات احتمالی ایمپلنت دندان
جدا از عوارض کوتاهمدت و زودرس که باید کمتر از چند روز تا چند هفته بهبود پیدا کنند، عوارض ایمپلنت دندان میتوانند بلندمدت باشند و خطرات احتمالی را متوجه ایمپلنت کنند. عوارض بلندمدت و خطرناک شامل موارد زیر میشود.
۳-۱. عفونت ایمپلنت
عوامل مختلفی میتوانند موجب عفونت ایمپلنت شوند. اما مهمترین دلایل برای ایجاد عفونت ایمپلنت، شامل موارد زیر میشوند:
- عدم رعایت بهداشت دهان و دندان
- ضعف سیستم ایمنی
- مصرف دخانیات مانند سیگار، قلیان و ویپ و همچنین، هر نوع ماده مخدر
علائم زیر، نشاندهنده عفونت در اطراف ایمپلنت شماست:
- طعم بد یا بوی بد دهان که از بین نمیرود
- چرک یا خونریزی لثه یا ناحیه ایمپلنت شده
- درد یا تب
- مشکل در جویدن
- لثه های متورم یا قرمز
- ایمپلنت شل
۳-۲. پریایمپلنتیت (التهاب اطراف ایمپلنت)
این بیماری از التهاب و عفونت اطراف لثه به وجود میآید. روند این بیماری از التهاب لثه شروع میشود و با تحلیل استخوان، باعث لق شدن ایمپلنت میشود.
۳-۳. حساسیت به اجزای ایمپلنت
گاهی پیش میآید که بعضی از افراد به تیتانیوم یا آلیاژهای استفاده شده در ایمپلنت حساسیت دارند. این حساسیت بهصورت خارش و سوزنسوزنشدن، از بین رفتن حس چشایی، تحلیل لثهها و یا تب ایجاد شود. در این صورت بهتر است پزشک خود را سریعا در جریان قرار دهید تا بهترین درمان با موادی که برای شما آلرژیزا نباشد را انجام دهد.
۳-۴. آسیب به لثه، استخوان و عروق خونی
ایمپلنت باکیفیت باعث آسیب به لثه یا استخوان و عروق خونی نمیشود. آنچه که در مراحل کاشت ایمپلنت باعث انواع آسیبها میشود، مهارت کم جراح است. به همین خاطر، بهتر است برای جلوگیری از این عارضه، به جراح ماهر برای کاشت ایمپلنت مراجعه کنید.
۳-۵. آسیب عصبی
گاهی فک پایین دچار آسیبهای عصبی میشود؛ اما بهوجودآمدن این عارضه، تنها در صورتی احتمال دارد که ایمپلنت به عصب آلوئولار، نزدیک باشد.
۳-۶. مشکلات سینوسی
گزارشهایی از شکایت درد سینوس از طرف افرادی که کاشت ایمپلنت داشتند، وجود دارد. این عارضه، ممکن است در صورتی رخ دهد که ایمپلنت در فک بالا به کار رود و به سینوس نفوذ کند. عوارض ایمپلنت در این حالت شامل:
- سینوزیت
- درد مزمن
میشود.
۳-۷. تحلیل استخوان فک
درصورتیکه بیماری پریایمپلنت رخ دهد یا ایمپلنت به طور صحیح جوش نخورد، تحلیل استخوان فک اتفاق میافتد.
۳-۸. لق شدن ایمپلنت و روکش آن
آسیبهایی که به روکش وارد میشود یا لق شدن ایمپلنت را به همراه دارد معمولا ناشی از فشار زیاد ناخواسته به ایمپلنت است یا اصلا، طراحی روکش نادرست بوده است. فشارهای ناخواسته مانند دندانقروچه میتواند باعث لق شدن ایمپلنت یا روکش آن شود. این عارضه را میتوان با استفاده از نایت گارد از بین برد.
۳-۹. افتادن پیچ ایمپلنت
یکی دیگر از عوارض ایمپلنت دندان، افتادن پیچ ایمپلنت است. البته این عارضه مکانیکی، قابل اصلاح است. اگر با این عارضه موجه شدهاید و نگران هستید، حتما مقاله افتادن پیچ ایمپلنت را مطالعه کنید.
۳-۱۰. پس زدن ایمپلنت
کم دیده شده اما بدن در بعضی از موارد، ایمپلنت را پس میزند. پس زدن ایمپلنت بهعنوان جسم خارجی هم از عوارض بعد از ایمپلنت دندان به شمار میآید.
۳-۱۱. آبسه ایمپلنت
آبسه ایمپلنت میتوان نشانه تجمع چرک در اطراف ایمپلنت باشد و باید هر چه سریعتر درمان شود.
۳-۱۲. شکستگی ایمپلنت
از معایب ایمپلنت میتوان به شکستگی ایمپلنت اشاره کرد. البته این ضعف، شامل حال ایمپلنتهای ناشناس که برند شناختهشدهای ندارد میشود؛ بنابراین بهتر است برای ایمن بودن کاشت ایمپلنت، از برندهای باکیفیت استفاده کرد.
۳-۱۳. تأثیر بر سلامتی کلی بدن
بر خلاف تصور عموم، عفونت مزمن دهان میتواند بر ارگانهایی مانند قلب و سیستم ایمنی تاثیر بگذارد. جالب است بدانیم که عفونت اطراف ایمپلنت دندان حتی باعث دیابت میشود!
عوامل خطرساز برای عوارض ایمپلنت
علاوه بر نکاتی که در مورد انواع عوارض ایمپلنت دندانی اشاره شد، رفتارها و عادتهای اشتباه هم میتوانند عوامل خطرساز و به وجود آورنده عوارض ایمپلنت دندانی باشند. این عوامل شامل موارد زیر میشوند.
۱. سیگار و قلیان
میتوان گفت سیگار و قلیان، بزرگترین دشمن برای ایمپلنت به شمار میآیند. مواد سمی و خطرناکی که در دخانیات وجود دارند، تجمع باکتریها را افزایش میدهند و روند خونرسانی به اطراف ایمپلنت را کاهش میدهند.
۲. دیابت و بیماریهای زمینهای
بیماریهای زمینهای مانند دیابت میتوانند خطر شکست ایمپلنت را افزایش دهند.
۳. بهداشت ضعیف دهان و دندان
مهمترین عاملی که هر فرد میتواند با در نظر گرفتن آن از عوارض ایمپلنت دندانی پیشگیری کند، رعایت بهداشت دهان و دندان است. رعایت نکردن نکات سادهای مانند نخ دندان کشیدن یا مسواک زدن، خطر عفونت در اطراف ایمپلنت و همچنین دندانهای طبیعی را افزایش میدهد.
۴. استفاده از داروهای خاص مثل رقیقکنندهها
داروهایی که پایه فسفونات دارند باعث رقیق شدن خون میشوند. زمانی که خون، با کمک دارو، رقیق میشود، انعقاد آن با سرعت کمتری اتفاق میافتد. لثه نیاز دارد تا بعد از جراحی بتواند با لخته کردن خون، محل جراحی را پوشش دهد و بعد، مراحل بعدی ترمیم را شروع کند.
علائم هشدار دهنده پس از ایمپلنت دندان
بسیاری از عوارض ایمپلنت دندانی با درمانهای خانگی، مسکنهای معمول تجویز شده یا رعایت نکات مربوط بهداشت دهان و دندان برطرف میشود. اما این عوارض ممکن است در صورت وخیم شدن با علائم هشدار دهنده همراه باشند. در صورت مشاهده این علائم از عوارض ایمپلنت، هر چه سریعتر به پزشک مراجعه کنید.
- افزایش ورم لثه در اطراف ایمپلنت
- تحلیل لثه (عقبنشینی لثه)
- لق شدن ایمپلنت
- درد غیرقابل تحمل
- تب/ترشحات بدبو
- خونریزی شدید
- مشکل در جویدن
درمانهای رایج عوارض ایمپلنت
خوشبختانه بسیاری از عوارض ایمپلنت را میتوان با درمانهای رایج، برطرف کرد. درمانهایی که هم خانگی هستند و هم با مراجعه به پزشک برای عوارض ایمپلنت انجام میشوند، شامل موارد زیر هستند.
۱. درمان دارویی (آنتیبیوتیک، ضدالتهاب)
در صورتی که عفونت ایمپلنت در مراحل اولیه باشد یا التهاب به موقع تشخیص داده شود، تجویز آنتیبیوتیک و داروهای ضد التهاب میتواند ایمپلنت دندان را از خطرات احتمالی عفونت، ایمن نگه دارد.
۲. جرمگیری تخصصی
گاهی میزان عفونت به اندازهای رسیده است که باید همراه با مصرف آنتیبیوتیک از روشهای تخصصیتر برای برداشتن عفونت از لایههای عمیق استفاده کرد. جرمگیری تخصصی از روشهایی است که در کنار دیگر روشهای درمان میتواند انواع عوارض ایمپلنت دندان مانند عفونت را برطرف کند.
۳. لیزر درمانی جهت عفونت
روش نوینی که برای درمان عفونت ایمپلنت در نظر میگیرند، لیزر درمانی است. لیزر درمانی میتواند برای افرادی که به روشهای دیگر درمان عفونت حساسیت دارند، گزینه مناسبی باشد.
۴. بازسازی استخوان
بعضی از افراد با مشکل تحلیل یا کم کیفیت بودن استخوان فک در زمان کاشت ایمپلنت مواجه شوند. این مورد هر از عوارض ایمپلنت دندانی به حساب میآید. درمان این عارضه با بازسازی استخوان یا پیوند استخوان، برطرف میشود.
۵. جراحی مجدد ایمپلنت
در صورتی که عوارض به اندازهای رسیده است که روشهای درمانی، پاسخگو نیستند، ایمپلنت دندان را خارج میکنند و با جراحی مجدد، دوباره روند کاشت ایمپلنت را تکرار میکنند.
چگونه از بروز عوارض ایمپلنت دندان پیشگیری کنیم؟
رعایت چند نکته میتواند از به وجود آمدن عوارض ایمپلنت دندان پیشگیری کند. قبل از معرفی روشهای پیشگیری از عوارض ایمپلنت دندان، بهتر است این نکته مهم را در نظر داشته باشید که رعایت بهداشت دهان و دندان، مهمترین و سادهترین روش برای پیشگیری از عوارض ایمپلنت دندان است.
- ترک سیگار: مصرف سیگار باعث تنگ شدن عروق و رگهای خونرسان میشود و به همین خاطر، روند ترمیم ایمپلنت را بعد از جراحی، کاهش میدهد؛ بنابراین، ترک سیگار میتواند یکی از خطرات مهم را از ایمپلنت دندان و همچنین دندانهای طبیعی دور کند.
- بررسیهای دورهای: گاهی ایمپلنت دندان دچار عفونتهای نهفته میشود که درد و علائم ظاهری ندارند. مراجعه به دندانپزشک میتواند ما را نسبت به این عوارض، آگاه کند تا راهکاری بهموقع برای برطرف کردن آن در نظر بگیریم.
- در نظر گرفتن بیماریهای زمینهای: بیماریهای زمینهای مانند نقص سیستم ایمنی و دیابت کنترل نشده میتواند روند ترمیم و موفقیت ایمپلنت دندان را دچار مشکل کند. بنابراین بهتر است کاشت ایمپلنت با دندانپزشک مشورت کنید و نسبت به مهار بیماری زمینهای آگاه باشید.
- رعایت بهداشت دهان و دندان: نخ دندان کشیدن و مسواک زدن باید به صورت منظم انجام شود. در واقع، رعایت بهداشت دهان و دندان نباید بهصورت مقطعی رعایت شود. توجه به بهداشت دهان و دندان باید به یک عادت در هر فرد تبدیل شود.
- انتخاب دندانپزشک متخصص: مهارت جراح برای کاشت موفق ایمپلنت، بسیار مهم است. بسیاری از موارد شکست ایمپلنت در روزها و ماههای اول کاشت ایمپلنت، به مهارت کم جراح مربوط میشود؛ بنابراین انتخاب کلینیک تخصصی و شناختهشده برای کاشت ایمپلنت بسیار مهم است.
برای دریافت مشاوره رایگان همین حالا تماس بگیرید
در نهایت، شناخت زودهنگام عوارض ایمپلنت دندان، کلید موفقیت درمان است!
عوارض ایمپلنت دندان، تنها زمانی میتوانند به عوارض خطرناک تبدیل شوند که به آنها بیتوجهی شود. رسیدگی بهموقع به مواردی که بهعنوان عوارض در این فرصت اشاره شد، میتواند تا اندازه قابلتوجهی بهسلامت ایمپلنت دندان کمک کند. در واقع، اقدام سریع، کلید موفقیت درمان ایمپلنت است.
سوالات متداول بیماران – پاسخهای تخصصی
معمولا با تحلیل لثه و مشکلات زیبایی همراه است.
پیوند استخوان و مشکلات سینوسی از شایعترین عوارض ایمپلنت فک بالا هستند.
آسیب عصبی بیشتر نسبت به دیگر قسمتهای استخوان فک.
در صورت تشخیص و انتخاب نادرست فرد، میتواند با ریسک شکست بسیار بالا همراه باشد.