ورزش برای بسیاری از افراد، یک عادت همیشگی و جدانشدنی است. از طرفی دیگر، کاشت ایمپلنت دندان از دسته اقداماتی برای سلامتی دهان و دندان است که هم مهم و حساس است و هم بهندرت، نیاز به انجام آن در طول زندگی پیش میآید.
هر چند ورزش با افزایش گردش خون باعث بهبود حال عمومی بدن میشود؛ اما افزایش فشارخون و بالارفتن ضربان قلب میتواند موجب خونریزی محل جراحی ایمپلنت، بهویژه در روزهای اول بعد از کاشت شود؛ بنابراین بازگشت به ورزش بعد از ایمپلنت دندان، بهویژه برای ورزشهای سنگین مانند بدنسازی، دویدن و شنا، نیاز به برنامهریزی و مراقبت دارد. در ادامه به راهنمایی جامع ورزش بعد از ایمپلنت بپردازیم و رعایت نکات مراقبتی را در نظر داشته باشیم.
تا چند روز بعد از ایمپلنت نباید ورزش کرد؟
زمان شروع ورزش بعد از ایمپلنت از نگاه بسیاری از منابع تخصصی حوزه ایمپلنت، معمولا بین ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول بعد از کاشت ایمپلنت است.
در واقع، بهتر است به دلایل زیر، بین یک تا دو روز به محل جراحی شده، استراحت دهیم. درصورتیکه ورزش بلافاصله و در دو روز اول بعد از ایمپلنت انجام شود، ممکن است:
- احتمال خونریزی بعد از ایمپلنت بیشتر شود.
- زور زدن برای بلند کردن وزنه و جابهجایی سریع اعضای بدن، امکان تشدید ورم ایمپلنت را به همراه دارد.
- افزایش فشارخون به دلیل ورزش در دو روز اول بعد از ایمپلنت میتواند بافت لخته خون قسمت جراحیشده را شل کند.
بنابراین در نظر داشته باشید که در دو روز اول بعد از ایمپلنت، نباید فعالیتهای زیر را انجام دهید!
- حالت خم شدن طولانیمدت
- ورزش
- بلند کردن وسیله سنگین
چه ورزشهایی بعد از ایمپلنت مجاز هستند؟ (بر اساس زمانبندی)
بهتر است برای زمانبندی منظم، ورزش بعد از ایمپلنت را به چند فاز تقسیم کنیم.
فاز اول (۴۸ ساعت اول بعد از ایمپلنت)
| فعالیت مناسب | حالتهای مجاز | زمان شروع | توصیهها |
|---|---|---|---|
| استراحت | حالت درازکش و انجام کار سبک در منزل | طبق منابع علمی، دو روز اول | بهتر است در دو روز اول، سر در حالت درازکش از بدن بالاتر قرار بگیرد. |
| پیادهروی سبک | قدم زدن در فضای خانه | بعد از گذشت یک یا دو روز از کاشت ایمپلنت | حرکات ملایم برای جلوگیری از خشکی بدن. |
فاز دوم (بعد از ۳ تا ۷ روز بعد از ایمپلنت)
| فعالیت مناسب | حالتهای مجاز | زمان شروع | توصیهها |
|---|---|---|---|
| کارهای سبک | رفتوآمد کوتاه و کار پشت میز | مجاز | این نوع فعالیت، در صورت نبود خونریزی و درد، مانعی ندارد. |
| پیادهروی (کند تا متوسط) | فضای باز یا در منزل و با استفاده از تردمیل (بدون شیب) | آخر هفته اول بعد از ایمپلنت | فعالیت شدید که موجب ضربان قلب شدید شود، برای این بازه زمانی مناسب نیست. |
| یوگا (سبک و بدون حرکات وارونه) | حرکات کششی ملایم یوگا مانعی ندارد | از روز هفتم بعد از ایمپلنت | از قرارگرفتن در حالاتی که سر به سمت پایین است، پرهیز کنید. |
فاز سوم (انجام ورزشهای سبک از هفته دوم)
| فعالیت مناسب | حالتهای مجاز | زمان شروع | توصیهها |
|---|---|---|---|
| ورزشهای هوازی سبک | دوچرخه ثابت (سبک)، آرام دویدن | از روز ۷ تا روز ۱۴ | درصورتیکه احساس ضربان شدید یا درد هنگام فعالیت داشتید، آن را متوقف کنید. |
| بدنسازی سبک | استفاده از دستگاه کش و تمرینهای پایینتنه (سبک) | از هفته دوم | نفس را حبس نکنید. |
فاز چهارم (بازگشت به فعالیتهای نسبتا سنگین از هفته سوم)
| فعالیت مناسب | حالتهای مجاز | زمان شروع | توصیهها |
|---|---|---|---|
| بدنسازی (سنگین) | وزنه آزاد و تمرین شدید | از هفته ۴ تا ۶ | از حرکاتی که فشار به فک میآورد، اجتناب کنید. |
| شنا کردن | آبدرمانی و استخر | از هفته ۲ تا ۳ | طبق توصیه منابع عملی و معتبر، اجازه دهید بافت نرم کاملا بسته شود. |
| فعالیت فیزیکی سنگین | کار ساختمانی یا حمل بار | از هفته ۲ | بازگشت تدریجی |
فاز پنجم (ورزشهای تماسی و خطرناک از هفته ۶ به بعد)
| فعالیت مناسب | حالتهای مجاز | زمان شروع | توصیهها |
|---|---|---|---|
| ورزشهای رزمی | تکواندو، بوکس و MMA | از هفته ۶ و ۸ یا بیشتر | از محافظ دهان استفاده شود. |
| ورزشهای تماسی | فوتبال و بسکتبال | از هفته ۴ تا ۶ | با تایید جراح انجام شود. |
ورزشهای ممنوع بعد از ایمپلنت دندان و تا چه زمانی؟
البته گفتنی است که ورزشها هم نوع سنگین و هم سبک دارند. بهعنوانمثال، انجام ورزشهایی مانند یوگا (حرکات معمول و نه حالتهای وارونه) برای روزهای اول بعد از ایمپلنت، خطرناک نیستند. پیادهروی که باعث افزایش ضربان قلب نشود هم مضر نیست؛ بنابراین برای اینکه بتوان قسمتهای سنگین ورزشهای سبک را از روند ورزش بعد از ایمپلنت حذف کرد، بهتر است نکات زیر را در نظر داشت.
- حرکات وارونه یوگا
- وزنهبرداری سنگین
- اینتروال شدید
- حرکتهایی که زور زدن به همراه دارد
همچنین بخوانید: پیادهروی بعد از ایمپلنت دندان؛ از چه زمانی و با چه شدتی؟
البته در نظر داشته باشید که انجام ورزشهای ضربهمحور از ۴ تا ۶ هفته بعد از ایمپلنت، ممنوع است. این ورزشهای سنگین شامل ورزشهای زیر میشود.
- ورزشهای ضربهمحور
- رزمی
- کراس فیت سنگین
چرا ورزش زودهنگام بعد از ایمپلنت خطرناک است؟
ایمپلنت، تنها کاشت یک پیچ فلزی در استخوان فک نیست. در واقع، زمانی که ایمپلنت کاشته میشود، فرآیند اتصال آن با استخوان فک شروع میشود؛ به این فرآیند “Osseointegration” گفته میشود. درصورتیکه در این مرحله:
- فشارخون افزایش پیدا کند؛
- بافت لخته خونه جابهجا یا شل شود؛
- بر استخوان، فشار مکانیکی بیش از اندازه وارد شود؛
این امکان وجود دارد که:
- جای ایمپلنت کاشته شده، دوباره خونریزی کند؛
- قسمت جراحی شده ایمپلنت دچار تورم شدید شود؛
- ایمپلنت دچار شکست اولیه شود!
ورزش بعد از ایمپلنت چه عوارضی دارد؟
درصورتیکه ورزش بلافاصله بعد از ایمپلنت انجام شود، ممکن است عوارض زیر را به همراه داشته باشد:
- درد کوبشی یا ضرباندار
- شل شدن یا باز شدن بخیههای ایمپلنت
- ایجاد عفونت
- مختل شدن روند ادغام ایمپلنت با استخوان (اسئواینتگریشن)
- خونریزی مداوم از محل جراحی
- افزایش تورم
نشانههایی که باید بلافاصله ورزش را متوقف کنید!
با اینکه زمان مناسب برای ورزش کردن بعد از ایمپلنت، بر اساس منابع معتبر، بین ۱ تا ۲ روز بعد از ایمپلنت اعلام شده اما درصورتیکه بعد از گذشت دو روز، ورزش کردن با علائم زیر همراه بود، بهتر است هر نوع فعالیت ورزشی را متوقف کنید.
- خونریزی از محل ایمپلنت
- تورم افزایشی
- سرگیجه
- درد ناگهانی
- فشار شدید در فک
- احساس نبض زدن
نکات ایمنی هنگام بازگشت به ورزش بعد از ایمپلنت
با در نظر گرفتن عوارض و نکات و چارچوبهای ورزش کردن بعد از ایمپلنت، بهتر است نکات ایمنی را هم برای بازگشت به ورزش بعد از ایمپلنت را هم در نظر داشته باشید. این نکات، شامل موارد زیر میشود.
- بازگشت تدریجی و نه شتابزده به ورزش را فراموش نکنید.
- از حبس کردن نفس، هنگام وزنه زدن، پرهیز کنید.
- هنگام انجام ورزشهای تماسی مانند فوتبال و بسکتبال، از محافظ دهان استفاده کنید.
- روزانه بین ۸ تا ۱۰ لیوان آب بنوشید تا بدن بعد از عمل، هیدراته بماند.
در نهایت، برگردیم به ورزش، اما هوشمندانه و طبق نسخه جراح!
بهتر است بعد از ایمپلنت، به بدن خود استراحت و زمان دهید. به یاد داشته باشید که این استراحت اجباری و دوری کردن کوتاهمدت از ورزش، برای رسیدن به پیشرفت بلندمدت است. درصورتیکه ورزشکار حرفهای هستید، ممکن است برنامههایتان برای ۲ تا ۴ هفته کاهش پیدا کنید. اما در عوض، کاشت ایمپلنت با پایداری طولانیمدت خواهید داشت.
سوالات متداول بیماران – پاسخهای تخصصی
هر گونه فعالیت ورزشی برای ۴۸ ساعت اول بعد ایمپلنت، توصیه نمیشود.
بعد از ۳ روز میتوان بدنسازی با وزنههای سبک را شروع کرد. بعد از ۳ تا ۷ روز، تردمیل ملایم پیشنهاد میشود.
وزنه سبک از حدود هفته دوم تا سوم و وزنه سنگین از هفته چهارم تا ششم به بعد، امکانپذیر است.
بین ۲ تا ۴ هفته بسته به نظر جراح
بهتر است از ۲ تا ۳ هفته صبر کنید تا بافت نرم به طور کامل بسته شود.
بله. حداقل ۴ تا ۶ هفته باید از ورزشهای تماسی فاصله بگیرید.
معمولا بین ۳ تا ۷ روز. اما برای کارهای بسیار سنگین، این مدت زمان میتواند تا ۲ هفته توصیه شود.
ورزش کردن از همان روزهای اول بعد از ایمپلنت میتواند خطراتی مانند اختلال استخوان و شکست ایمپلنت را به همراه داشته باشد.
روند ورزش کردن را قطع کنید و هر چه سریعتر با پزشک مشورت کنید.
بهتر است قبل از هر چیز با پزشک خود در مورد برنامه بازگشت تدریجی صحبت کنید و روند بیشتر شدن تمرینهای خود را در طول ۴ تا ۶ هفته بعد از ایمپلنت، افزایش دهید.
